Temel bilgiler

DERS 2. Sahip olun ve kullanın

bölüm 1/4

Kripto Cüzdanı nedir?

Oku 5 dk.
This image has an empty alt attribute; its file name is cover-22-1024x421.png
Özetle
— Özel anahtarlar, kripto varlıklarınız üzerindeki mülkiyetinizi tanımlar. Bunları yönetmek ve güvenceye almak ise zor olabilir.

— Özel adresinizi bilen herkes blok zinciri adresinize erişim sağlayabilir. Dolayısıyla, bunun güvenliği tartışmaya açık değildir.

— Kripto cüzdanı, özel anahtarlarınızı güvenceye alır ve blok zinciri varlıklarınızı yönetmenizi mümkün kılar.

— Bu makalede, kripto cüzdanlarını ve nasıl çalıştıklarını öğreneceğiz.

Bir önceki makalede kriptolarla ilgili çok önemli bir konuyu, özel anahtarı konuştuk. Artık bunu bildiğinize göre, mantıken bir sonraki adımda özel anahtarın nasıl yönetileceğini öğrenmemiz gerekir.

Bu makalede, farklı kripto cüzdanların özel anahtarlarınızı nasıl koruduğunu ve hangi cüzdan türünün en güvenli olduğunu anlatacağız.

Neden bir kripto cüzdanına ihtiyacınız var?

Kripto cüzdan ihtiyacını konuşmadan önce, özel anahtarınızla ilgili biraz daha teknik konulardan bahsedelim.

Özel anahtar, esas itibarıyla kullandığınız blok zinciri tarafından oluşturulan ve 256 adet 1 ve 0 rakamlarından oluşmasıyla göz korkutan bir sayı dizisidir. Bu sayıyı hatırlamak teknik açıdan zordur. Dolayısıyla, yazılı olarak not almayı düşünebilirsiniz. Özel anahtarları yazılı olarak saklamak ise hem risklidir hem de pratik değildir. Neden olduğunu görelim.

Özel anahtarlar çok uzundur

Her işlem yapmak istediğinizde 256 adet sayı yazmanız gerektiğini düşünebiliyor musunuz? Bu son derece zahmetli olur ve hata yapma ihtimali inanılmaz yüksektir. Bu sebeplerden dolayı, özel anahtarınızı yazılı formda saklamak pek pratik değildir.

Özel anahtarları korumak zordur

Özel anahtarınızı yazılı olarak not almak ve işlemlerde kullanabilmek adına erişilebilir bir yerde tutmak, özel anahtarı saklamak için güvenli bir yol değildir. Tek bir insanın bile bu numarayı görmesi tüm kriptolarınızın gitmesine sebep olabilir. Peki ya birden fazla kripto hesabınız varsa? Her bir hesabın özel anahtarını yazılı olarak not alıp saklamanız gerekir ancak bu yöntem, bu çok önemli bilginin başkası tarafından görülmesi ihtimalini önemli ölçüde arttırır.

Özel anahtarınızı, bilgisayarınızdaki bir dosyaya yazarak saklamanın güvenli olacağını düşünebilirsiniz. Bu şekilde saklayıp istediğiniz zaman yazım hatası olmadan kopyala yapıştır yapmak kolay gelebilir. Bununla birlikte, bu da kriptolarınızı saklamak için iyi bir yol değildir. İnternete bağlı olan her türlü cihazın, bilgisayar korsanları ve kötü amaçlı yazılımlar tarafından ele geçirilme riski olduğunu lütfen unutmayın. Yani, özel anahtarınızı cihazınızda saklamanız da sizi hack olaylarına karşı savunmasız bırakacaktır.

Özel anahtarlar için temel güvenlik prensipleri

Özetlemek gerekirse özel anahtarınızı saklamak için güvenli bir yönteme ihtiyacınız var. Bu çözüm hem birden fazla anahtarı aynı anda yönetebilmeli hem de anahtarları ifşa etmenize gerek kalmadan işlem yapabilmenizi mümkün kılmalıdır. İşte, kripto cüzdanlarının en iyi yaptığı şey tam olarak budur.

Kripto cüzdanı nedir?

Kripto cüzdanlarının iki ana işlevi vardır:

  • Özel anahtarlarınızı gizler ve güvenceye alır
  • Blok zinciriyle iletişime geçmek ve varlıklarınızı yönetmek için kontrol panelinizdir.

Çeşitli kripto cüzdan türleri bulunur. Bazıları yazılımdır ve bazıları dijitaldir. Borsa cüzdanları gibi bazı cüzdanlar “custodial” (emanet edilen) niteliktedir. Bu tür cüzdanlarda, özel anahtarların kontrolü sizde olmaz ve sizin adınıza hareket eden bir başkasına emanet edersiniz. Diğer cüzdanlar ise “non-custodial” (emanet edilmeyen) özelliktedir ve özel anahtarların kontrolü sadece sizde olur.

Her cüzdan türünün kendine göre avantajları ve dezavantajları vardır ancak tek bir soruyla, elimizdeki seçeneklerin sunduklarını genel olarak anlayabiliriz. Kripto cüzdan, özel anahtarlarınızı online olarak mı yoksa offline olarak mı saklıyor?

Elimizdeki seçeneklere bir bakalım.

Yazılım Cüzdanlar

Yazılım cüzdan, özel anahtarlarınızı dijital olarak ve genellikle bilgisayarınızdaki ya da telefonunuzdaki bir yazılımın içinde saklayan bir yazılım programıdır. Bu cüzdanlar, sıcak cüzdanlar olarak da bilinir. Mobil cihazınıza ve masaüstü ya da dizüstü bilgisayarınıza yazılım cüzdan yükleyebilirsiniz.

Yazılım cüzdanların kullanımı genellikle çok kolaydır. Cüzdan, cihazınızda online olarak bulunacağı için anında erişim sağlayabilirsiniz. Bu da yeni başlayanlar için son derece kullanışlı olmalarını sağlar.

Gelgelelim, bazı dezavantajları da bulunur. İnternete bağlı olan tüm cihazlar, internet bağlantısı yoluyla gerçekleştirilen hack saldırılarına karşı savunmasızdır. Başka bir deyişle, telefonunuzda veya bilgisayarınızda bulunan bir sıcak cüzdan kullanıyorsanız özel anahtarlarınız tehlikeye girebilir.

Dolayısıyla sıcak cüzdanlar, özel anahtarlarınızı saklamak için kullanım kolaylığı sağlasa da online tehditlere ve hack saldırılarına karşı tamamen güvenli değildir.

Donanım cüzdanlar

Öte yandan donanım cüzdan, özel anahtarlarınızı izole edilmiş bir ortamda saklayan, fiziksel bir cihazdır. Donanım cüzdanlar, “soğuk cüzdanlar” olarak da bilinir. Donanım cüzdan kullanmanın en büyük avantajı, donanım cüzdanların çevrim dışı bir ortamda, internet bağlantılı saldırılardan uzakta çalışıyor olmasıdır.

Bununla birlikte, donanım cüzdanlar her etkileşim kurduğunuzda işlemleri fiziksel olarak onaylamanızı gerektirdiği için, erişilebilirlik açısından daha az kullanım kolaylığı sağlıyor olabilir. Yine de yazılım cüzdanlarla karşılaştırıldıklarında, hack’lenemeyecekleri için çok daha güçlü bir güvenlik seviyesi sağlarlar.Sıcak cüzdan ile Soğuk cüzdan

Kriptolarınızı nasıl güvenceye alırsınız?

Kısa bir özet geçelim: Kripto cüzdanı, özel anahtarlarınızı güvende tutmak ve kripto varlıklarınızla etkileşime geçmek için kullandığınız bir sistemdir.

Kriptolarınızın ne kadar güvende olduğunu anlamak için kendinize sormanız gereken iki soru vardır:

  • Özel anahtarlarım bende mi?
  • Bu anahtarları çevrim dışı mı saklıyorum?

Kriptolarınızın tamamen güvende olduğunu bilmek istiyorsanız bu iki sorunun da cevabı “Evet” olmalıdır.

Mülkiyet ve güvenlik: Kriptonun temel taşları

Kripto cüzdanların ne olduğunu ve nasıl çalıştıklarını öğrendiğimize göre, kendi kripto varlıklarınızı nasıl yöneteceğinize artık bizzat karar verebilirsiniz. Bunu yapmadan önce ise öğrenmeniz gereken son bir şey daha var.

Kriptoların özünde, tüm kontrolü size vermek vardır. Varlıklarınıza herhangi bir kısıtlama olmadan erişebilmenizi sağlar ve aracıları ortadan kaldırır. Peki, fonlarınıza erişmek için cüzdanınıza ihtiyacınız varsa cüzdan sağlayıcı böyle bir durumda aracı görevi görmüyor mu?

Bir sonraki makalede, gizli kurtarma ifadesi denilen bir şeyden bahsedeceğiz. Bu, kriptolarınızın kontrolünün cüzdan sağlayıcınızda değil, sizde olmasını sağlayan şeydir.

An itibarıyla, kripto dünyasını tanımaya çalışan pek çok insanın kat kat önüne geçmiş durumdasınız. Web 3.0’ı keşfetmek için gayet güzel bir konumdasınız. Bir sonraki makalede, hangi cüzdanı kullanırsanız kullanın kriptolarınızın kontrolünün sizde kalmasını nasıl başaracağınızı anlatacağız. Görüşürüz!


İlgili Kaynaklar

İletişimde kalın

Duyurulara blogumuzdan erişebilirsiniz. Basın için iletişim:
[email protected]